Panama (miasto)

Panama (hiszp. Panamá) – stolica Panamy, port nad Oceanem Spokojnym, w pobliżu Kanału Panamskiego; ośrodek administracyjny prowincji Panama; 708 738 mieszkańców.

Panuje tu morski klimat tropikalny. Pora sucha trwa od grudnia do kwietnia (opady miesięczne do 200 mm), a deszczowa od maja do listopada (opady miesięczne do 1300 mm). Najwyższe średnie temperatury miesięczne notuje się od marca do maja (ponad 30 st. C), a najniższe w grudniu (nieco ponad 20 st. C).

Pierwotnie istniała w tym miejscu rybacka wioska indiańska o nazwie Panama, co oznacza "wiele ryb". Starą Panamę (Panama La Vieja) założył w 1519 r. gubernator Pedro Arias Vavila. Miasto było siedzibą hiszpańskiej administracji oraz władzy kościelnej i rozwijało się w oparciu o handel morski. kilkakrotnie stawało się celem ataków piratów. W 1595 r. bezskutecznie próbował je splądrować Francis Drake, udało się to w 1671 r. Henry'emu Morganowi. W 1674 r. założono więc w sąsiedztwie Nową Panamę (Panama Nuevo) z inicjatywy hiszpańskiego gubernatora Alonsa Mercado y Villacorty. Na początku XVIII w. miasto podupadło politycznie i ekonomicznie. W 1751 r. okoliczny obszar został częścią Nowej Granady, a później Kolumbii. W XIX w. nastąpił rozwój związany z "gorączką złota" w Kalifornii i budową kolei. W 1903 r. ogłoszono niepodległość Republiki Panamy, której miasto zostało stolicą. Wielkiego znaczenia nabrało po otwarciu Kanału Panamskiego w 1914 r. Stolica stała się nowoczesna i kosmopolityczna. Jednak kontrolę nad miastem i jego stanem sanitarnym sprawowały USA (na mocy traktatu Hay-Bunau-Varilla), które sfinansowały m.in. budowę wodociągów i kanalizacji. Zniosły ją dopiero kolejne traktaty z 1936 i 1959 r. W 2003 r. Panama była Amerykańską Stolicą Kultury.